อาจารย์รัศมี เผ่าเหลืองทอง เป็นผู้กํากับการแสดง นักเขียนบท วิทยากรด้านศิลปะการละคร และผู้ก่อตั้งคณะละครสองแปด และการพัฒนาศักยภาพมนุษย์ผ่านกระบวนการศิลปะ ละคร ดนตรี วรรณกรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยมีประสบการณ์ทํางานอย่างต่อเนื่องทั้งในระดับศิลปะอาชีพ การศึกษา และการพัฒนาสังคมมากว่า 4 ทศวรรษ ล่าสุดมีผลงานกํากับการแสดงและเขียนบท ละครคอนเสิร์ต “ทะเลทราย ดวงดาว เจ้าชายน้อย” (พ.ศ. 2567) จัดแสดง ณ สถาบันดนตรีกัลยาณิวัฒนา กาลิเลโอเอซิส และศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย ทั้งยังริเริ่มโครงการละครเวที “ควอเท็ท” (พ.ศ. 2565) โดยให้นักดนตรีทํางานกับบทละครในฐานะนักแสดง เพื่อขยายมิติความเข้าใจในองค์รวมของศิลปะการแสดงร่วมเป็นวิทยากรในโครงการดนตรีเพื่อการเปลี่ยนแปลงของสถาบันดนตรีกัลยาณิวัฒนาอย่างต่อเนื่อง

เป็นผู้มีบทบาทสําคัญในการใช้กระบวนการละครและศิลปะเพื่อการพัฒนามนุษย์ ทํางานอบรมครู เยาวชน เจ้าหน้าที่รัฐ และกลุ่มเปราะบางในสังคม อาทิ โครงการอบรมครูโรงเรียนเทศบาลทั่วประเทศ โครงการ “ละครสื่อรักการอ่าน” ภายใต้การสนับสนุนของ TK Park โครงการพัฒนาศักยภาพเยาวชนในสถานพินิจ โครงการฟื้นฟูผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์คลื่นยักษ์สึนามิในภาคใต้

รวมถึงงานวิจัยเชิงปฏิบัติการด้านละครบูรณาการร่วมกับภูมิปัญญาท้องถิ่นให้แก่กระทรวงวัฒนธรรม

ในอดีต เคยดํารงตําแหน่งอาจารย์ประจําภาควิชานาฏยสังคีต คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ผู้อํานวยการศูนย์ศิลปวัฒนธรรมแสงอรุณ อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญพิเศษ ภาควิชาการละคร คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และผู้เชี่ยวชาญด้านศิลปะการละครในโครงการจัดตั้งสถาบันอาศรมศิลป์ มูลนิธิโรงเรียนรุ่งอรุณ

ด้านการศึกษา สําเร็จการศึกษาระดับอักษรศาสตรบัณฑิตจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และระดับปริญญาโท Master of Fine Arts (Drama) จาก Yale University สหรัฐอเมริกา โดยได้รับทุนฟุลไบรท์ รวมถึงเคยได้รับทุนจากรัฐบาลฝรั่งเศสเพื่อศึกษาดูงานด้านสื่อและวารสารศาสตร์ ณ กรุงปารีส และได้รับเชิญจากสถาบันเกอเธ่และสถาบันการละครนานาชาติให้ศึกษาดูงานด้านการละคร ณสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี

มีผลงานกํากับการแสดงและเขียนบทละครเวที ละครโทรทัศน์ สารคดี และภาพยนตร์ ทั้งในระดับชาติและนานาชาติ ได้รับรางวัลตุ๊กตาทองบทภาพยนตร์จากผลงาน “ผีเสื้อและดอกไม้” และ “วิถีคนกล้า” รวมถึงรางวัลจากชมรมนักวิจารณ์ นอกจากนี้ ยังมีผลงานเขียนและบทความด้านสื่อ ศิลปะการละคร วรรณกรรม และสังคม ตีพิมพ์ในสื่อและวารสารวิชาการทั้งในประเทศและต่างประเทศ